Baile Scoileanna

Scoileanna

Grá faoi rún gan aitheantas poiblí is téama don dán seo. Gearánann an file mná a cás lena leannán, agus bagraíonn sí deireadh a chur leis an chaidreamh mar gheall ar a laghad sásaimh a bhaineann sí as, an méid crá agus péine a ghabhann leis. Scríobhadh an dán i...

Níos Mó

‘A fhir dar fhulaingeas’ le Máire Mhac an tSaoi

Grá faoi rún gan aitheantas poiblí is téama don dán seo. Gearánann an file mná a cás lena leannán, agus bagraíonn sí deireadh a...

‘Jack’ le Máire Mhac an tSaoi

Dán grá é seo – nó an ea? Ceithre véarsa, ceithre líne i ngach véarsa agus an rialtacht oird sin, smacht an fhile ar...

‘Fill Arís’ le Seán Ó Ríordáin

Bíonn ar fhile na Gaeilge a chás a dhéanamh: cén fáth a bhfuil sé ag scríobh i mionteanga nach í a mháthairtheanga í. Déanann...

‘Caoineadh’ le Cathal Ó Searcaigh

Nótaí léirmheasa le Gréagóir Ó Dúill ar an dán 'Caoineadh' le Cathal Ó Searcaigh. Tá an dán seo difriúil ar go leor slite ón chuid...

‘Tost’ le Seán Ó Ríordáin

‘Tost’ (Seán Ó Ríordáin) Nótaí léirmheasa don Ardleibhéal le Gréagóir Ó Dúill Dán é seo a bhaineann leis an mhothú a bhíonn ar gach file...

An Gearrscéal Gníomhach (Cuid III)

Is fiú go mór, ar ndóigh, úsáid a bhaint as drámaíocht leis an ghearrscéal a threisiú sa rang. Cuirim ráitis as an scéal i...

An Gearrscéal Gníomhach (Cuid II)

Seo an dara alt i sraith le Pádraig de Bléine, léachtóir Gaeilge i gColáiste Ollscoile Naomh Muire, faoin ghearrscéal ar an chúrsa Ardleibhéil Gaeilge. Tá...

‘An Tobar’ le Cathal Ó Searcaigh

  Nótaí léirmheasa don Ardleibhéal le Gréagóir Ó Dúill Tá an dán seo cuid mhaith níos faide ná na dánta eile ar an chúrsa: dhá leathanach,...

‘Cuireadh do Mhuire’ le Máirtín Ó Direáin

Nótaí léirmheasa don Ardleibhéal le Gréagóir Ó Dúill Dán beag simplí é seo. Labhraíonn an file go díreach leis an Mhaighdean Bheannaithe. Ní ag guí atá sé,...

An gearrscéal gníomhach (Cuid I)

Is é a chuir mé romham san alt seo amharc ar chúlra na ngearrscéalta in Éirinn agus ar mhodhanna éifeachtacha agus praiticiúla a chuirfidh le...

‘Gráinne’ le Máire Mhac an tSaoi

File í Máire Mhac an tSaoi a thug glór do mhná na hÉireann mar fhile, agus sin sula raibh a glór ardaithe sa Bhéarla...

‘Stoite’ le Máirtín Ó Direáin

Dán é ‘Stoite’ a bhaineann leis an téama is mó ag an fhile seo: cuimhne an fhile agus meath an phobail ar a oileán...

‘Níl aon ní’ le Cathal Ó Searcaigh

Nótaí léirmheasa don Ardleibhéal le Gréagóir Ó Dúill Dán é seo ina labhraíonn an file go díreach lena leannán. Maíonn sé as a cheantar dúchais...

‘Rian na gCos’ le Seán Ó Ríordáin

Ní dán simplí é seo agus is gá tabhairt faoi le foighid, ach is fiú an iarracht é. Agus tú á léamh, tabhair chun...

Filíocht Ardleibhéal na Gaeilge

Athraíonn siollabas Ardleibhéal na Gaeilge ó thráth go chéile, mar is dual. I measc na n-athruithe, bíonn na filí a roghnaítear saothar leo agus...